Retinol và bakuchiol: BS Nguyễn Phương Thảo chia sẻ tại sự kiện IMAGE – Minh Khương

Ngày 21.8.2026, ThS.BS.CKII Nguyễn Phương Thảo, Giám đốc Chuyên môn Hệ thống Phòng khám Da liễu – Thẩm mỹ Pensilia, tham dự sự kiện kỷ niệm 20 năm của IMAGE Skincare và Công ty Minh Khương. Trong vai trò diễn giả, bác sĩ chia sẻ chủ đề “Giải mã Retinol: Từ hoạt chất kinh điển đến khoa học dẫn truyền thế hệ mới”, tập trung phân tích vai trò của retinol, khả năng phối hợp với bakuchiol và ý nghĩa của công nghệ vi nang trong chăm sóc da.

Sự kiện quy tụ các bác sĩ da liễu, chuyên gia thẩm mỹ, quý đồng nghiệp cùng những KOL và KOC hoạt động trong lĩnh vực làm đẹp. Bài báo cáo mang đến góc nhìn dựa trên khoa học, giúp người tham dự hiểu rõ hơn về cách sử dụng retinol hiệu quả, phù hợp với từng tình trạng da.

Retinol là gì và có tác dụng gì với làn da?

Retinol là một dạng vitamin A thuộc nhóm retinoid, thường được sử dụng trong các sản phẩm chăm sóc da nhằm hỗ trợ cải thiện nếp nhăn, bề mặt da không đồng đều, tăng sắc tố và những biểu hiện lão hóa do ánh sáng.

Sau khi thoa lên da, retinol cần trải qua quá trình chuyển hóa thành retinaldehyde, sau đó thành retinoic acid. Dạng hoạt tính này tham gia điều hòa các quá trình sinh học liên quan đến sự đổi mới tế bào và cấu trúc da.

Theo ThS.BS.CKII Nguyễn Phương Thảo, retinol được quan tâm trong da liễu nhờ khả năng tác động trên nhiều khía cạnh:

• Hỗ trợ cải thiện các nếp nhăn nhỏ và tình trạng da kém săn chắc.
• Thúc đẩy quá trình đổi mới biểu bì.
• Góp phần cải thiện bề mặt da thô ráp.
• Hỗ trợ cải thiện tình trạng da không đều màu và tăng sắc tố.
• Tác động đến các thành phần cấu trúc của da như procollagen và glycosaminoglycan.
• Hỗ trợ chăm sóc làn da có dấu hiệu lão hóa do ánh nắng.

Trong nghiên cứu công bố năm 2007, Kafi và cộng sự ghi nhận retinol 0,4% giúp cải thiện nếp nhăn nhỏ trên da lão hóa sau 24 tuần sử dụng. Nghiên cứu cũng ghi nhận sự gia tăng glycosaminoglycan và procollagen type I trong các nhóm mẫu sinh thiết được đánh giá.

Glycosaminoglycan góp phần giữ nước trong chất nền ngoại bào, trong khi procollagen type I là tiền chất của collagen type I. Những thay đổi này giúp giải thích vì sao retinol có thể hỗ trợ cải thiện chất lượng và cấu trúc da.

Retinol có được FDA phê duyệt từ năm 1971 không?

Không. Năm 1971 là mốc FDA phê duyệt tretinoin, một hoạt chất thuộc nhóm retinoid, trong điều trị mụn trứng cá. Không nên diễn giải rằng retinol được FDA phê duyệt vào năm 1971.

Trong bài chia sẻ, bác sĩ Nguyễn Phương Thảo nhấn mạnh sự khác biệt giữa retinol, tretinoin và nhóm retinoid.

Retinoid là tên gọi chung của nhóm hoạt chất có liên quan đến vitamin A. Retinol là một thành viên trong nhóm này, còn tretinoin là dạng retinoic acid có hoạt tính trực tiếp.

Năm 1986, Kligman và cộng sự công bố nghiên cứu về tretinoin bôi ngoài da trong cải thiện tình trạng lão hóa do ánh sáng. Công trình ghi nhận những thay đổi về biểu bì, sắc tố và sự hình thành collagen.

Vì vậy, cách diễn đạt chính xác là: nhóm retinoid đã có hơn 50 năm ứng dụng trong da liễu; còn retinol được đánh giá dựa trên các nghiên cứu dành riêng cho hoạt chất này.

Retinol nồng độ cao có hiệu quả hơn không?

Retinol nồng độ cao không mặc định hiệu quả hơn. Hiệu quả thực tế còn phụ thuộc vào độ ổn định của hoạt chất, công nghệ bào chế, khả năng dẫn truyền, nền da và mức độ dung nạp của người sử dụng.

Đây cũng là câu hỏi được ThS.BS.CKII Nguyễn Phương Thảo đặt ra trong phần mở đầu bài báo cáo:

“Retinol có phải càng mạnh, nồng độ càng cao thì làn da càng đẹp nhanh hơn?”

Trong thực tế, nhiều người lựa chọn sản phẩm dựa trên những con số như 0,1%, 0,3%, 0,5% hoặc 1%. Tuy nhiên, nồng độ ghi trên sản phẩm chưa phản ánh đầy đủ hiệu quả sinh học.

Một công thức retinol có nồng độ cao nhưng gây kích ứng nhiều hoặc kém ổn định có thể khiến người sử dụng phải ngưng giữa chừng. Ngược lại, retinol nồng độ thấp nhưng được bào chế phù hợp và duy trì đều đặn vẫn có thể mang lại kết quả tích cực.

Các nghiên cứu về retinol ổn định 0,1% ghi nhận sự cải thiện những biểu hiện lão hóa do ánh sáng khi hoạt chất được sử dụng trong công thức phù hợp.

Theo bác sĩ Phương Thảo, việc lựa chọn retinol cần dựa trên tình trạng da, mục tiêu chăm sóc và khả năng sử dụng lâu dài, thay vì chỉ chạy theo nồng độ cao.

Retinol gây bong tróc, đỏ rát có phải đang phát huy tác dụng?

Không nhất thiết. Bong tróc, đỏ rát và châm chích có thể là biểu hiện kích ứng khi làn da chưa thích nghi hoặc khi công thức, nồng độ và tần suất sử dụng chưa phù hợp.

Một số người cho rằng da càng bong nhiều thì retinol càng hiệu quả. Tuy nhiên, theo ThS.BS.CKII Nguyễn Phương Thảo, đây là cách hiểu chưa đầy đủ.

Khi sử dụng retinol quá thường xuyên hoặc đưa hoạt chất mạnh lên làn da đang nhạy cảm, hàng rào bảo vệ da có thể bị ảnh hưởng. Từ đó xuất hiện một chuỗi phản ứng gồm:

• Da khô và căng.
• Đỏ hoặc nóng rát.
• Bong tróc kéo dài.
• Giảm khả năng dung nạp hoạt chất.
• Tăng nguy cơ kích ứng hoặc tăng sắc tố sau viêm ở người có cơ địa phù hợp.

Bác sĩ Phương Thảo nhấn mạnh:

“Kích ứng không đồng nghĩa với hiệu quả. Một sản phẩm phù hợp không chỉ cần tạo ra sự thay đổi trên da mà còn phải có khả năng đồng hành lâu dài với người sử dụng.”

Trong chăm sóc da, mục tiêu không phải tạo ra phản ứng mạnh trong thời gian ngắn, mà là duy trì hiệu quả ổn định và phù hợp với từng nền da.

Stress oxy hóa ảnh hưởng đến retinol và làn da như thế nào?

Stress oxy hóa có thể ảnh hưởng đến hàng rào bảo vệ da, thúc đẩy phản ứng viêm và góp phần làm xuất hiện những dấu hiệu lão hóa. Đồng thời, bản thân retinol cũng nhạy cảm với oxy, ánh sáng và nhiệt độ.

Mỗi ngày, làn da phải tiếp xúc với nhiều tác nhân như ánh nắng, ô nhiễm môi trường và các yếu tố gây viêm. Những tác nhân này có thể làm gia tăng các gốc tự do, ảnh hưởng đến cấu trúc và khả năng phục hồi của da.

Khi nền da đang nhạy cảm hoặc hàng rào bảo vệ suy yếu, việc sử dụng retinol không phù hợp có thể khiến người dùng dễ gặp tình trạng khô, đỏ và châm chích.

Bên cạnh đó, nếu retinol không được bảo vệ tốt trong quá trình bào chế và bảo quản, độ ổn định của hoạt chất cũng có thể bị ảnh hưởng.

Retinol và bakuchiol: BS Nguyễn Phương Thảo chia sẻ tại sự kiện IMAGE – Minh Khương

Không chỉ hỏi “Retinol có nồng độ bao nhiêu?”, mà còn cần đánh giá “Hoạt chất có ổn định không?”, “Làn da có đủ khả năng dung nạp không?” và “Công nghệ dẫn truyền có phù hợp không?”.

Đây là cơ sở để tiếp cận hai nội dung quan trọng trong bài báo cáo: phối hợp retinol với bakuchiol và ứng dụng công nghệ vi nang.

Bakuchiol là gì?

Bakuchiol là một hoạt chất có nguồn gốc thực vật, được nghiên cứu về khả năng hỗ trợ chống oxy hóa và cải thiện một số biểu hiện lão hóa da.

Dù thường được gọi là “retinol thực vật”, bakuchiol không phải retinol và không thuộc nhóm retinoid. Hai hoạt chất có cấu trúc hóa học khác nhau.

Điểm khiến bakuchiol được quan tâm là một số nghiên cứu ghi nhận hoạt chất này có thể tạo ra những đáp ứng chức năng tương đồng với retinol ở một số chỉ dấu liên quan đến lão hóa da.

Nghiên cứu của Chaudhuri và Bojanowski công bố năm 2014 ghi nhận bakuchiol có những tác động liên quan đến biểu hiện gene và các thành phần cấu trúc da trong mô hình nghiên cứu.

Một thử nghiệm ngẫu nhiên, mù đôi công bố năm 2019 tiếp tục so sánh bakuchiol 0,5% với retinol 0,5% trên 44 người trong 12 tuần.

Kết quả cho thấy cả hai nhóm đều cải thiện nếp nhăn và tăng sắc tố. Trong nghiên cứu này, nhóm sử dụng retinol ghi nhận tình trạng bong vảy và châm chích nhiều hơn.

Tuy nhiên, nghiên cứu so sánh hai hoạt chất riêng rẽ, không trực tiếp chứng minh rằng công thức kết hợp retinol và bakuchiol luôn hiệu quả hơn retinol đơn trị.

Kết hợp retinol và bakuchiol có tác dụng gì?

Kết hợp retinol và bakuchiol là hướng tiếp cận được quan tâm trong chăm sóc da vì có thể hướng đến nhiều mục tiêu cùng lúc: hỗ trợ đổi mới da, cải thiện dấu hiệu lão hóa và bổ sung các đặc tính chống oxy hóa.

Trong phần trình bày, ThS.BS.CKII Nguyễn Phương Thảo phân tích rằng retinol đóng vai trò thúc đẩy những thay đổi sinh học liên quan đến biểu bì và chất nền ngoại bào.

Trong khi đó, bakuchiol được nghiên cứu với các đặc tính hỗ trợ chống oxy hóa và cải thiện một số dấu hiệu lão hóa.

Việc phối hợp hai hoạt chất thể hiện xu hướng chuyển từ tư duy chỉ tập trung vào một thành phần sang chiến lược chăm sóc da đa cơ chế.

Tuy nhiên, hiệu quả của sự kết hợp vẫn phụ thuộc vào công thức cụ thể, nồng độ từng hoạt chất, công nghệ bào chế và nền da của người sử dụng.

Một số nghiên cứu đánh giá các phác đồ có chứa retinol, bakuchiol và những hoạt chất khác đã ghi nhận sự cải thiện về tăng sắc tố và tổn thương do ánh sáng. Dù vậy, do những công thức này gồm nhiều thành phần, chưa thể khẳng định riêng bakuchiol giúp tăng hiệu quả của retinol trong mọi trường hợp.

Vì thế, cách tiếp cận phù hợp là xem bakuchiol như một thành phần bổ trợ có tiềm năng, thay vì đưa ra những cam kết vượt quá mức độ bằng chứng hiện có.

Retinol vi nang là gì?

Retinol vi nang là retinol được đưa vào một hệ bao gói hoặc hệ mang nhằm hỗ trợ bảo vệ hoạt chất, kiểm soát quá trình giải phóng và cải thiện đặc điểm phân bố trên da.

Theo bác sĩ Nguyễn Phương Thảo, công nghệ vi nang có thể được hình dung như một “lớp áo bảo vệ” dành cho retinol.

Vì retinol nhạy cảm với oxy, ánh sáng và nhiệt độ, hệ vi nang có thể góp phần hạn chế những yếu tố làm suy giảm độ ổn định của hoạt chất.

Công nghệ này đồng thời hướng đến quá trình giải phóng có kiểm soát, thay vì để hoạt chất tiếp xúc với da theo cách quá dồn dập.

Một số nghiên cứu thực nghiệm ghi nhận retinol được bao gói có thể lưu lại trong da lâu hơn retinol tự do. Những hệ dẫn truyền khác cũng cho thấy tiềm năng bảo vệ hoạt chất và điều chỉnh quá trình giải phóng.

Tuy nhiên, không phải mọi sản phẩm ghi “retinol vi nang” đều có hiệu quả giống nhau. Khả năng bảo vệ và dẫn truyền còn phụ thuộc vào vật liệu bao gói, độ ổn định của hệ mang, nền công thức và dữ liệu đánh giá của từng sản phẩm.

Cách chọn retinol phù hợp theo tư vấn của bác sĩ da liễu

Để lựa chọn retinol phù hợp, người sử dụng cần đánh giá nền da, mục tiêu cải thiện, khả năng dung nạp, nồng độ hoạt chất và công nghệ bào chế.

Theo ThS.BS.CKII Nguyễn Phương Thảo, một sản phẩm retinol phù hợp cần được xem xét trên nhiều phương diện:

• Tình trạng da hiện tại: Da nhạy cảm, da đang viêm hoặc hàng rào bảo vệ suy yếu cần được đánh giá cẩn thận trước khi sử dụng retinol.
• Nồng độ phù hợp: Không phải ai cũng cần bắt đầu bằng nồng độ cao. Trong nhiều trường hợp, công thức nồng độ thấp nhưng ổn định có thể phù hợp hơn.
• Công nghệ dẫn truyền: Các hệ vi nang hoặc hệ mang được nghiên cứu phù hợp có thể hỗ trợ bảo vệ và giải phóng retinol có kiểm soát.
• Thành phần phối hợp: Bakuchiol, chất dưỡng ẩm và những thành phần hỗ trợ hàng rào bảo vệ da có thể được cân nhắc tùy theo công thức.
• Khả năng duy trì: Hiệu quả của retinol thường cần thời gian. Vì vậy, công thức có khả năng dung nạp tốt có thể giúp người sử dụng duy trì đều đặn hơn.
• Chống nắng: Bảo vệ da trước tia cực tím là một phần quan trọng trong mọi chiến lược chăm sóc da có sử dụng retinol.

Đối với phụ nữ mang thai hoặc đang có kế hoạch mang thai, việc sử dụng retinoid bôi ngoài da nhìn chung cần tránh theo nguyên tắc thận trọng và nên trao đổi trực tiếp với bác sĩ chuyên khoa.

BS Nguyễn Phương Thảo lan tỏa kiến thức chăm sóc da khoa học

Tại sự kiện IMAGE – Minh Khương, bài chia sẻ của ThS.BS.CKII Nguyễn Phương Thảo nhận được sự quan tâm từ quý đồng nghiệp, chuyên gia cùng các KOL và KOC tham dự.

Thông qua những tình huống thường gặp trong thực tế, bác sĩ giúp người nghe tiếp cận các nội dung chuyên môn theo hướng rõ ràng, dễ hiểu và sát với nhu cầu chăm sóc da.

Thay vì chỉ tập trung vào xu hướng sử dụng retinol nồng độ cao, bài báo cáo nhấn mạnh những yếu tố có thể ảnh hưởng trực tiếp đến hiệu quả:

• Độ ổn định của retinol.
• Tình trạng hàng rào bảo vệ da.
• Khả năng phối hợp với bakuchiol.
• Vai trò của công nghệ vi nang.
• Mức độ dung nạp và thời gian sử dụng.

Thông điệp được bác sĩ Phương Thảo chia sẻ xuyên suốt là: làn da không nhất thiết cần loại retinol mạnh nhất, mà cần giải pháp phù hợp nhất.

Đây cũng là định hướng mà Pensilia theo đuổi trong quá trình tư vấn và xây dựng các kế hoạch chăm sóc da: cá thể hóa, dựa trên cơ sở khoa học và ưu tiên hiệu quả bền vững.

Pensilia chúc mừng IMAGE và Minh Khương tròn 20 năm tuổi

Sự kiện ngày 21.8.2026 là dịp ghi dấu cột mốc 20 năm của IMAGE Skincare và Công ty Minh Khương.

Hành trình này thể hiện sự bền bỉ trong việc xây dựng thương hiệu, phát triển các hoạt động kết nối chuyên môn và đồng hành cùng cộng đồng làm đẹp.

Hệ thống Phòng khám Da liễu – Thẩm mỹ Pensilia và ThS.BS.CKII Nguyễn Phương Thảo trân trọng gửi lời chúc mừng đến IMAGE cùng Công ty Minh Khương nhân dịp tròn 20 năm tuổi.

Kính chúc IMAGE và Minh Khương tiếp tục phát triển vững mạnh, mang đến nhiều hoạt động chia sẻ chuyên môn giá trị và đồng hành lâu dài cùng cộng đồng da liễu, thẩm mỹ Việt Nam.

Câu hỏi thường gặp về retinol và bakuchiol

Retinol là gì?

Retinol là một dạng vitamin A thuộc nhóm retinoid, thường được sử dụng để hỗ trợ cải thiện nếp nhăn nhỏ, bề mặt da, tăng sắc tố và những dấu hiệu lão hóa da.

Retinol và tretinoin có giống nhau không?

Không. Retinol và tretinoin đều thuộc nhóm retinoid, nhưng retinol cần chuyển hóa trong da để tạo thành dạng có hoạt tính. Tretinoin là dạng retinoic acid có hoạt tính trực tiếp.

Retinol có phải càng cao càng tốt?

Không. Hiệu quả phụ thuộc vào nhiều yếu tố như nồng độ, độ ổn định, công nghệ dẫn truyền, tình trạng da và khả năng dung nạp. Retinol nồng độ cao có thể làm tăng nguy cơ kích ứng nếu sử dụng không phù hợp.

Bakuchiol có phải là retinol thực vật không?

Bakuchiol không phải retinol và không thuộc nhóm retinoid. Đây là hoạt chất có nguồn gốc thực vật, được nghiên cứu về một số tác động chức năng liên quan đến chống oxy hóa và cải thiện dấu hiệu lão hóa.

Có thể kết hợp retinol và bakuchiol không?

Có thể cân nhắc phối hợp trong một công thức hoặc quy trình chăm sóc da phù hợp. Tuy nhiên, hiệu quả và khả năng dung nạp phụ thuộc vào thành phần cụ thể, nồng độ hoạt chất và tình trạng da. Hiện chưa đủ bằng chứng để khẳng định mọi công thức phối hợp đều vượt trội hơn retinol đơn trị.

Retinol vi nang có gây kích ứng không?

Retinol vi nang vẫn có thể gây kích ứng. Công nghệ vi nang hướng đến bảo vệ hoạt chất và hỗ trợ giải phóng có kiểm soát, nhưng mức độ dung nạp còn phụ thuộc vào công thức, nồng độ và đặc điểm làn da.

Ai nên tham khảo bác sĩ trước khi sử dụng retinol?

Những người có làn da nhạy cảm, đang bị viêm da, có tiền sử kích ứng, tăng sắc tố sau viêm, phụ nữ mang thai hoặc đang có kế hoạch mang thai nên trao đổi với bác sĩ da liễu trước khi sử dụng.

Nếu bạn đang quan tâm đến retinol, bakuchiol hoặc cần xây dựng quy trình chăm sóc da phù hợp, hãy liên hệ Hệ thống Phòng khám Da liễu – Thẩm mỹ Pensilia để được bác sĩ chuyên khoa thăm khám và tư vấn.

Tham khảo các sản phẩm Retinol được Pensilia lựa chọn

Ảnh khác từ sự kiện IMAGE kỉ niệm 20 Năm

Tài liệu tham khảo

• Chaudhuri, R. K., & Bojanowski, K. (2014). Bakuchiol: A retinol-like functional compound revealed by gene expression profiling and clinically proven to have anti-aging effects. International Journal of Cosmetic Science, 36(3), 221–230. https://doi.org/10.1111/ics.12117
• Dhaliwal, S., Rybak, I., Ellis, S. R., Notay, M., Trivedi, M., Burney, W., Vaughn, A. R., Nguyen, M., Reiter, P., Bosanac, S., Yan, H., Foolad, N., & Sivamani, R. K. (2019). Prospective, randomized, double-blind assessment of topical bakuchiol and retinol for facial photoageing. British Journal of Dermatology, 180(2), 289–296. https://doi.org/10.1111/bjd.16918
• Failloux, N., Baron, M.-H., Abdul-Malak, N., & Perrier, E. (2004). Contribution of encapsulation on the biodisponibility of retinol. International Journal of Cosmetic Science, 26(2), 71–77. https://doi.org/10.1111/j.0412-5463.2004.00206.x
• Farris, P., Berson, D., Bhatia, N., Goldberg, D., Lain, E., Mariwalla, K., Zeichner, J., Miller, D., McGuire, T., & Kizoulis, M. (2024). Efficacy and tolerability of topical 0.1% stabilized bioactive retinol for photoaging: A vehicle-controlled integrated analysis. Journal of Drugs in Dermatology, 23(4), 209–215. https://doi.org/10.36849/JDD.8124
• Herndon, J. H., Jr., Jiang, L. I., Kononov, T., & Fox, T. (2016). An open label clinical trial to evaluate the efficacy and tolerance of a retinol and vitamin C facial regimen in women with mild-to-moderate hyperpigmentation and photodamaged facial skin. Journal of Drugs in Dermatology, 15(4), 476–482. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/27050703/
• Hooper, D., Tedaldi, R., Iglesia, S., Young, M. B., Kononov, T., & Zahr, A. S. (2023). Antioxidant skincare treatment for hyperpigmented and photodamaged skin: Multi-center, open-label, cross-seasonal case study. Journal of Clinical and Aesthetic Dermatology, 16(10), 31–38. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/37915337/
• Kafi, R., Kwak, H. S. R., Schumacher, W. E., Cho, S., Hanft, V. N., Hamilton, T. A., King, A. L., Neal, J. D., Varani, J., Fisher, G. J., Voorhees, J. J., & Kang, S. (2007). Improvement of naturally aged skin with vitamin A (retinol). Archives of Dermatology, 143(5), 606–612. https://doi.org/10.1001/archderm.143.5.606
• Kligman, A. M., Grove, G. L., Hirose, R., & Leyden, J. J. (1986). Topical tretinoin for photoaged skin. Journal of the American Academy of Dermatology, 15(4, Part 2), 836–859. https://doi.org/10.1016/S0190-9622(86)70242-9
• Randhawa, M., Rossetti, D., Leyden, J. J., Fantasia, J., Zeichner, J., Cula, G. O., Southall, M., & Tucker-Samaras, S. (2015). One-year topical stabilized retinol treatment improves photodamaged skin in a double-blind, vehicle-controlled trial. Journal of Drugs in Dermatology, 14(3), 271–280. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/25738849/
• Shields, C. W., IV, White, J. P., Osta, E. G., Patel, J., Rajkumar, S., Kirby, N., Therrien, J.-P., & Zauscher, S. (2018). Encapsulation and controlled release of retinol from silicone particles for topical delivery. Journal of Controlled Release, 278, 37–48. https://doi.org/10.1016/j.jconrel.2018.03.023